2. Uitgangspunten
Projecten die zich richten op het ontwikkelen van duurzame verbindingen tussen mensen met uiteenlopende sociaal-culturele achtergronden hebben de meeste kans van slagen als:
· Er gewerkt wordt met relatief korte programma’s van vijf tot acht bijeenkomsten.
· Er wordt gewerkt met gemengde groepen van vluchtelingen en Nederlanders
· De vluchtelingen die meedoen komen uit verschillende landen
· Er ruimte is voor de inzet van verschillende individuele kwaliteiten en talenten
· De deelnemers samen werken aan een product waar ze als groep en als individu trots op kunnen zijn
· Het project wordt afgesloten met een presentatie voor publiek

3. Thema’s
De plaatselijke afdelingen die benaderd zijn konden kiezen uit twee hoofdthema’s: “Het gevoel van thuis” en “Verbinding”. Elk thema kent meerdere uitwerkingsvormen.
Het eerste thema is uitgewerkt in drie producten: een patchwork, een koor en een eettafel. Voor het tweede thema zijn er vier keuzemogelijkheden: maken van een radioprogramma, een TV uitzending, een rubriek in een lokale krant of en groepsweblog.

A. Het gevoel van thuis
Het gevoel van thuis is een thema dat veel mensen aanspreekt. Vluchtelingen denken bij dit thema aan hun land van herkomst, maar ook aan de plaats waar ze nu wonen en de voorwaarden waaronder je je ergens thuis kunt voelen. “Home is where the heart is”. Ook Nederlanders kunnen vaak vrij precies aangeven waar ze zich het meest thuis voelen en wat belangrijk is om het gevoel van thuis te ervaren (de kinderen, de natuur, de warmte van het eigen huis etc.).
Om het gevoel van thuis tot uitdrukking te brengen zijn drie productievormen ontwikkeld:
1. Het maken van een patchwork, bestaande uit verschillende lapjes waarop vrouwen van uiteenlopende achtergronden hun gevoel van thuis uitbeelden.
2. Het vormen van een tijdelijk koor dat “liedjes van thuis” oefent en op een uitvoering ten gehore brengt.
3. Het vormen van een “kookgroep” van mensen die elkaars gerechten leren koken en die samen een eettafel organiseren waarvoor ze telkens andere mensen uit de lokale gemeenschap gericht uitnodigen om aan te schuiven en om het gevoel van thuis met elkaar te delen en te bespreken.

B. Verbinding
Het thema “verbinding” heeft een dubbele betekenis. Enerzijds gaat het om creëren van verbindingen tussen mensen die elkaar in het dagelijks leven niet vanzelfsprekend ontmoeten, anderzijds gaat het om het creëren van verbindingen met lokale media “Hebben wij verbinding?” Om het thema verbinding vorm te geven kan uit vier uitwerkingsvormen gekozen worden:
1. Een rubriek of een pagina in een lokale/regionale krant of huis-aan-huis-blad
2. Een serie radio-uitzendingen op de lokale radio
3. Een TV rubriek
4. Een groepsweblog

De groep die aan het product werkt is zo samengesteld dat er verschillende kwaliteiten in vertegenwoordigd zijn (mensen met een verhaal, mensen met technische ervaring, mensen met goede ideeën etc.). In het mediaproduct komt de eigen (bijzondere) kijk van de groepsleden op het leven in hun woonplaats in beeld. Verwondering, ervaringen van alledag, dromen, verhalen, beelden, etc. kunnen een plek krijgen d.m.v. rapportages, interviews, foto’s en dergelijke.
De groep komt wekelijks bijeen om samen met een begeleider/docent (journalist b.v.) aan hun rubriek, uitzending etc. te werken. Daarbij is er veel ruimte voor de groepsleden om zelf de onderwerpen en invalshoeken te kiezen. Tussendoor kan gewerkt worden met korte thuisopdrachten.

4. Werkwijze
In overleg met VluchtelingenWerk Nederland heeft BMP vijf plaatselijke/regionale afdelingen geselecteerd waar de pilots plaatsvinden. Bij de keuze welke afdelingen de pilots gaan uitvoeren is gelet op spreiding over de twee thema’s en variatie in de producten. De plaatselijke afdelingen van VluchtelingenWerk die meedoen kunnen rekenen op een stimuleringspremie van VluchtelingenWerk Nederland van tussen de
4000 en 6000 euro, afhankelijk het programma van de pilot en de aard van de presentatie.

Een pilot kan van start gaan als de volgende voorwaarden zijn gerealiseerd:
· Er is een lokale coördinator/projectleider
· Er is een wervingsplan voor de deelnemers
· Er is een locatie waar de pilot wordt uitgevoerd
· Er is er is al een docent of een route om tot de keuze voor een geschikte docent te komen
· Er is een programma waarin duidelijk wordt hoeveel bijeenkomsten er zullen plaatsvinden en wat er tijdens die bijeenkomsten gaat gebeuren
· Er is een eerste beeld over de presentie van het eindproduct
· Er is een eenvoudig communicatieplan.

5. Hoofdaandachtspunten
Bij de uitvoering van de pilots wordt aan de volgende punten extra aandacht besteed:

5.1. Werving
Een pilot staat of valt met een goede voorbereiding van de deelnemers. Daarom is het belangrijk dat er met iedere deelnemers een individueel kennismakingsgesprek wordt gevoerd en dat er tijdens de eerste bijeenkomst veel ruimte is voor onderlinge kennismaking.
Het streven is om niet alleen mensen te betrekken die al actief zijn binnen vluchtelingenwerk, maar ook mensen van daarbuiten. Deelnemers worden geworven via de eigen kanalen van VluchtelingenWerk, sleutelfiguren in de lokale gemeenschap en organisaties als ouderenbonden, wereldwinkels, internetcafés, buurthuizen verenigingen etc.

5.2 Werkbijeenkomsten
VluchtelingenWerk organiseert samen met de docent tussen de vijf en acht bijeenkomsten waarin de groep deelnemers kennismaakt en stapsgewijs werkt aan de totstandkoming van het product. In de bijeenkomsten is evenveel aandacht voor het groepsproces en verdieping van het thema als voor het eindproduct.

5.3 Presentatie
Het is de bedoeling dat de projecten zich niet alleen “binnenskamers” afspelen, maar dat er ook volop contact wordt gezocht met de buitenwereld. Bij sommige projecten zal dit vooral in de eindfase zijn, bij anderen worden geurende het project relaties met plaatselijke organisaties, de gemeente, een bibliotheek, plaatselijke pers en anderen gelegd.

5.4 Ontmoeting en uitwisseling
Halverwege en na afloop van de pilots vindt er een ontmoetings- en uitwisselingsbijeenkomst plaats voor mensen binnen de vier gemeentes die bij de pilots betrokken zijn.

6. Landelijke spiegelgroep
De ontwikkelingen in het project Bi-ont worden gevolgd door en landelijke “spiegelgroep”. Deze groep heeft als taak om in twee bijeenkomsten, vrij te reflecteren op begrippen als ontmoeting, binding en integratie en deze te koppelen aan de ontwikkelingen en processen die zich gedurende en naar aanleiding van de pilots voltrekken. Het gaat dus om reflexie op zowel theoretisch als maatschappelijk vlak én om zicht te krijgen op de betekenis van de pilots voor het toekomstig beleid van VluchtelingenWerk Nederland. De spiegelgroep wordt gevormd door mensen uit de kring van VluchtelingenWerk Nederland en BMP en vluchtelingenorganisaties. De leden van de groep nemen op persoonlijke titel deel. De leden van de groep worden tussentijds individueel op de hoogte gehouden van voortgang van de pilots.

7. Producten
Gedurende het gehele traject worden de volgende producten gemaakt:
1. Een folder over het traject als geheel;
2. Een publicatie met daarin opgenomen:
· Een beschrijving van het verloop van de pilots
· Een beschrijving van de methodische aanpak en de resultaten daarvan
· Conclusies op theoretisch en beleidsmatig niveau
· Praktische handreikingen voor organisatoren van vervolgprojecten;
3. Een publieksboek met foto’s en tekst dat de deelnemers en hun ontmoetingen op originele wijze in beeld brengt;
4. Een videofilm (productie Open Studio) die het maakproces in de vijf pilots op impressionistische wijze laat zien en die gebruikt kan worden om een beeld te schtesne van de impact van de dit soort projecten.

Bij de totstandkoming van de producten wordt nauw overlegd met de afdeling communicatie van VWN.

8. Werkconferentie
De uitkomsten van het gehele traject worden gepresenteerd en besproken op een landelijke werkconferentie die VluchtelingenWerk Nederland en BMP in het voorjaar van 2008 organiseren. Dit kan een aparte conferentie zijn, maar het kan ook gaan om een onderdeel van een bredere conferentie. Doel van de presentatie tijdens de werkconferentie is om andere afdelingen en ook vertegenwoordigers van andere organisaties en gemeentebesturen een inzicht te geven in de manier van werken van een Bi-ont project en ze te activeren om zelf ook met een dergelijk project aan de slag te aan of daaraan bij te dragen.

Actie: kookboek Made in Holland

Presentaties Bi-ont projecten VluchtelingenWerk Midden Nederland
26 en 27 mei

Klik op de afbeeldingen om de uitnodigingen te lezen

 

Artikel over Bi-ont projecten in Phaxx

Het werkboek en het kijkboek, incl. DVD, zijn verkrijgbaar via VluchtelingenWerk Nederland.


Bekijk hierboven de film over de projecten.


Informatie over de vijf pilots

1 Castricum
Afdeling Federatie VluchtelingenWerk Noodwestholland

2 Hardenberg
Afdeling IJssel Vecht

3 Raalte
Afdeling IJssel Vecht

4 Terneuzen
Afdeling Midden Zeeuws Vlaanderen

5 Utrecht
Afdeling Midden-Nederland